Trang chủTrước xu hướng gia tăng nhanh lượng khách tham quan tại các khu di sản thiên nhiên trong những năm gần đây, cơ quan quản lý nhà nước đang đẩy mạnh các giải pháp nhằm siết chặt công tác quản lý, bảo đảm hài hòa giữa phát triển du lịch sinh thái và bảo tồn giá trị tài nguyên thiên nhiên. Mục tiêu xuyên suốt là kiểm soát sức chứa du lịch, giảm thiểu tác động tiêu cực đến hệ sinh thái, đồng thời nâng cao chất lượng dịch vụ theo hướng bền vững.
Tại nhiều điểm đến trọng yếu như Vườn quốc gia Phong Nha – Kẻ Bàng và Vịnh Hạ Long, chính quyền địa phương đã triển khai rà soát quy hoạch không gian du lịch, phân vùng chức năng rõ ràng giữa khu bảo vệ nghiêm ngặt, khu phục hồi sinh thái và khu dịch vụ – hành chính. Việc cấp phép hoạt động tham quan, tổ chức tour mạo hiểm, lưu trú sinh thái được kiểm soát chặt chẽ trên cơ sở đánh giá tác động môi trường và sức tải sinh thái.
Các ban quản lý di sản cũng tăng cường ứng dụng công nghệ số trong giám sát hoạt động du lịch, bao gồm hệ thống đặt vé điện tử, camera giám sát, theo dõi lưu lượng khách theo thời gian thực nhằm tránh tình trạng quá tải cục bộ vào mùa cao điểm. Song song đó, quy định về quản lý rác thải, tiếng ồn, neo đậu phương tiện và hành vi của du khách được phổ biến rộng rãi, gắn với cơ chế xử phạt nghiêm minh đối với các hành vi vi phạm.
Đáng chú ý, công tác đào tạo, tập huấn cho hướng dẫn viên, doanh nghiệp lữ hành và cộng đồng địa phương được chú trọng nhằm nâng cao nhận thức về bảo tồn đa dạng sinh học và trách nhiệm môi trường. Mô hình du lịch sinh thái dựa vào cộng đồng tiếp tục được khuyến khích, góp phần tạo sinh kế bền vững cho người dân vùng đệm, đồng thời giảm áp lực khai thác tài nguyên trái phép.
Theo các chuyên gia, nếu không kiểm soát tốt, phát triển du lịch ồ ạt có thể dẫn đến suy giảm cảnh quan, xáo trộn sinh cảnh và ảnh hưởng lâu dài đến giá trị nổi bật toàn cầu của các di sản. Do đó, việc tăng cường quản lý theo hướng tiếp cận hệ sinh thái, dựa trên bằng chứng khoa học và cơ chế phối hợp liên ngành là yêu cầu cấp thiết.
Thời gian tới, cơ quan chức năng sẽ tiếp tục hoàn thiện khung pháp lý, lồng ghép mục tiêu bảo tồn vào quy hoạch phát triển du lịch, đồng thời tăng cường thanh tra, kiểm tra định kỳ nhằm bảo đảm các khu di sản thiên nhiên được khai thác hợp lý, đóng góp cho phát triển kinh tế – xã hội nhưng vẫn giữ vững giá trị sinh thái và đa dạng sinh học cho các thế hệ tương lai.