Trong bối cảnh thế giới đang đối mặt với cuộc khủng hoảng suy giảm đa dạng sinh học chưa từng có, các quốc gia ngày càng nhận thức rõ rằng bảo tồn thiên nhiên không thể là nỗ lực riêng lẻ của từng quốc gia mà cần có sự hợp tác toàn cầu. Những diễn đàn, hội nghị quốc tế về đa dạng sinh học đã trở thành không gian quan trọng để các quốc gia chia sẻ kinh nghiệm, thảo luận chính sách và xây dựng các cam kết chung nhằm bảo vệ hệ sinh thái và các loài sinh vật quý hiếm. Trong xu thế đó, Việt Nam đang ngày càng chủ động và tích cực tham gia, đồng thời tổ chức nhiều sự kiện quốc tế quan trọng liên quan đến bảo tồn thiên nhiên và đa dạng sinh học.
Tham gia tích cực vào các cơ chế toàn cầu về đa dạng sinh học
Là một trong những quốc gia có mức độ đa dạng sinh học cao trên thế giới, Việt Nam đồng thời cũng là quốc gia chịu nhiều áp lực từ suy thoái môi trường và mất mát tài nguyên sinh học. Nhận thức rõ những thách thức này, Việt Nam đã tham gia nhiều cơ chế hợp tác quốc tế quan trọng trong lĩnh vực bảo tồn thiên nhiên.
Một trong những khuôn khổ hợp tác quan trọng nhất là Công ước về Đa dạng sinh học (CBD) – công ước quốc tế nhằm thúc đẩy bảo tồn đa dạng sinh học, sử dụng bền vững các thành phần của đa dạng sinh học và chia sẻ công bằng lợi ích từ nguồn gen. Việt Nam thường xuyên cử các đoàn đại biểu tham dự các kỳ họp của công ước này, đặc biệt là các Hội nghị các Bên tham gia (COP), nơi các quốc gia thảo luận và đưa ra các định hướng toàn cầu về bảo tồn thiên nhiên.

Đoàn Việt Nam tham dự Hội nghị COP16 CBD tại Colombia
Ngoài ra, Việt Nam cũng tích cực tham gia vào các diễn đàn khoa học quốc tế như Diễn đàn Chính sách – Khoa học liên Chính phủ về đa dạng sinh học và dịch vụ hệ sinh thái – tổ chức liên chính phủ có vai trò cung cấp cơ sở khoa học cho các chính sách về đa dạng sinh học và dịch vụ hệ sinh thái. Thông qua việc tham gia các phiên họp và nhóm công tác của IPBES, các chuyên gia Việt Nam có cơ hội tiếp cận các kết quả nghiên cứu mới nhất, đồng thời đóng góp ý kiến vào các báo cáo khoa học có tầm ảnh hưởng toàn cầu.

Chủ động đăng cai tổ chức các hội nghị khu vực
Không chỉ tham gia, Việt Nam còn tích cực đăng cai tổ chức nhiều hội nghị và diễn đàn khu vực về bảo tồn thiên nhiên. Việc đăng cai các sự kiện quốc tế không chỉ giúp tăng cường vị thế của Việt Nam trong lĩnh vực môi trường mà còn tạo cơ hội để các nhà khoa học, nhà quản lý và tổ chức bảo tồn trong nước tiếp cận với những kinh nghiệm và công nghệ mới.
Trong khu vực Đông Nam Á, các cơ chế hợp tác về môi trường của ASEAN đóng vai trò quan trọng trong việc thúc đẩy bảo tồn đa dạng sinh học. Việt Nam thường xuyên tổ chức và tham gia các cuộc họp của các nhóm công tác chuyên ngành, trong đó có nhóm về bảo tồn thiên nhiên và đa dạng sinh học. Từ ngày 02-05/12/2025, Bộ Nông nghiệp và Môi trường phối hợp với Trung tâm Đa dạng sinh học ASEAN và UBND tỉnh Quảng Ninh đã tổ chức thành công Hội nghị Vườn di sản ASEAN lần thứ 8.

Các hội nghị khu vực này là nơi các quốc gia ASEAN chia sẻ kinh nghiệm quản lý khu bảo tồn, bảo vệ các loài nguy cấp, kiểm soát buôn bán động vật hoang dã trái phép và tăng cường hợp tác trong nghiên cứu khoa học. Đồng thời, các cuộc họp cũng góp phần thúc đẩy các sáng kiến hợp tác chung nhằm bảo vệ các hệ sinh thái quan trọng của khu vực.
Cơ hội thúc đẩy hợp tác khoa học và chuyển giao công nghệ
Các hội nghị quốc tế về đa dạng sinh học không chỉ là diễn đàn thảo luận chính sách mà còn là cơ hội để thúc đẩy hợp tác nghiên cứu khoa học. Thông qua các sự kiện này, các nhà khoa học và tổ chức bảo tồn có thể xây dựng các chương trình nghiên cứu chung, chia sẻ dữ liệu và phát triển các phương pháp bảo tồn mới.
Nhiều lĩnh vực nghiên cứu quan trọng như sinh thái cảnh quan và đa dạng sinh học hay giám sát đa dạng sinh học bằng công nghệ hiện đại đang được thúc đẩy thông qua các mạng lưới hợp tác quốc tế.
Việc tham gia các diễn đàn quốc tế cũng giúp Việt Nam tiếp cận các nguồn hỗ trợ tài chính và kỹ thuật từ các tổ chức quốc tế, phục vụ cho các chương trình bảo tồn thiên nhiên trong nước. Đây là yếu tố quan trọng giúp nâng cao năng lực quản lý và nghiên cứu trong lĩnh vực đa dạng sinh học.
Góp phần nâng cao nhận thức và trách nhiệm toàn cầu
Việc tổ chức và tham gia các hội nghị quốc tế không chỉ mang ý nghĩa về hợp tác khoa học mà còn góp phần nâng cao nhận thức của cộng đồng về tầm quan trọng của đa dạng sinh học. Thông qua các diễn đàn này, các quốc gia có thể chia sẻ những bài học kinh nghiệm, các mô hình bảo tồn hiệu quả và những sáng kiến mới nhằm bảo vệ thiên nhiên.
Đối với Việt Nam, việc tích cực tham gia các sự kiện quốc tế cũng là cơ hội để giới thiệu những giá trị thiên nhiên đặc sắc của đất nước, từ các hệ sinh thái rừng nhiệt đới đến các vùng biển và đất ngập nước giàu đa dạng sinh học. Đồng thời, đây cũng là dịp để Việt Nam khẳng định cam kết mạnh mẽ trong việc thực hiện các mục tiêu bảo tồn toàn cầu.
Hướng tới vai trò chủ động trong hợp tác quốc tế
Trong bối cảnh các thách thức môi trường ngày càng gia tăng, việc tăng cường hợp tác quốc tế là yếu tố quan trọng để bảo vệ hiệu quả đa dạng sinh học. Với những nỗ lực trong việc tổ chức và tham gia các hội nghị quốc tế, Việt Nam đang từng bước khẳng định vai trò tích cực và trách nhiệm trong cộng đồng quốc tế.

Các đại biểu tham dự Hội nghị quốc tế thúc đẩy đổi mới tài chính cho đa dạng sinh học ngày 23/9/2025 tại Đà Nẵng
Trong thời gian tới, Việt Nam dự kiến tiếp tục mở rộng hợp tác với các tổ chức quốc tế, thúc đẩy nghiên cứu khoa học và tăng cường trao đổi thông tin trong lĩnh vực bảo tồn thiên nhiên. Việc chủ động tham gia các diễn đàn toàn cầu không chỉ giúp Việt Nam nâng cao năng lực quản lý mà còn đóng góp vào nỗ lực chung của thế giới trong việc bảo vệ các hệ sinh thái và đa dạng sinh học.
Những nỗ lực này thể hiện rõ quyết tâm của Việt Nam trong việc gìn giữ các giá trị thiên nhiên quý giá, đồng thời góp phần xây dựng một tương lai phát triển bền vững cho khu vực và toàn cầu.
NBCA

